Trainen van Egyptische sportcoaches over meer dan gender awareness

certification

Begin oktober was ik voor ISA in Cairo om vijf dagen training te geven aan jongens en meiden over het leren of verbeteren van sport coaching skills en bewustwording van genderongelijkheid.

Wauw’ dacht ik, toen Sara vertelde dat dit de eerste keer was dat ze een sportactiviteit leidde, ‘dat heb je dan supergoed gedaan!’ En dat zei ik ook, nadat iedereen tips en ideeën had gedeeld over hoe het spel verbeterd kon worden. Ja, ze kan de volgende keer proberen luider te spreken en een voorbeeld laten zien zodat de uitleg korter wordt. Terwijl ze de eerste dag nog een beetje verlegen was, heeft Sara nu maar mooi 20 jongens en meiden verteld wat ze moesten doen en dat deed ze goed.

De groep bestaat uit twintig vrijwilligers – Egyptische en Syrische jongeren – van NGO’s uit vier verschillende wijken. Naast mij staat de hele dag een tolk, want ik spreek geen Arabisch en niemand in de groep spreekt meer dan een paar woorden Engels. De verschillen in de groep zijn enorm: Een aantal van de deelnemers staat maandelijks op het sportveld om kinderen les te geven en fluiten makkelijk een voetbalwedstrijdje. Terwijl een aantal meiden zelf voor het eerst op een sportveld staat.

Sporten in een vergaderzaalflag rugby

De eerste dag laat een aardige meneer van het Ministerie van Solidariteit de trainingsruimte zien: een ruimte met veel tafels en stoelen. ‘En het sportveld, waar is dat?’ vraag ik. Terwijl de eerste trainees binnenkomen, begrijp ik dat er geen sportveld is vandaag. Alleen een strook zand naast een speeltuin voor kleuters. De dag ging over teambuilding, groepsregels en safe spaces: een veilige plek om te sporten, maar ook een plek waar je jezelf kan zijn en kan uitspreken. Een potje frisbee moet ik echt schrappen. Wat gooi- en vang oefeningen en een wedstrijdje tussen twee teams ‘zo snel mogelijk de frisbee naar de eindzone gooien’ gaat nog net op de zandstrook. Maar écht actief wordt het niet die dag.

Healthy lifestyle met KFC

De eerste dag lunchen we met afhaal van de Kentucky Fried Chicken. Ik vraag de deelnemers voorzichtig of deze lunch past bij de gezonde levensstijl die een sportcoach uitdraagt. ‘Nee, natuurlijk niet!’ is bijna iedereen het eens. De volgende dagen krijgen we broodjes met vlees, een heel klein beetje groente. Maar de friet en ketchup blijven.

Wie sport moet veel water drinken, zeker als het boven de 30 graden is. Maar zonder prullenbak is het aan het einde van de eerste twee dagen een behoorlijke rommel van waterflessen en plastic bekertjes langs het veld. Ondanks dat meerdere mensen me verzekerden dat de opruimdienst van de Swiss Sport Club dit wel zal opruimen, schaamde ik me ervoor. De volgende morgen: ‘Vanaf vandaag ruimen we alles netjes op: dat is een goed voorbeeld voor de kinderen met wie jullie werken, en bovendien veilig en gezond.’ De vuilniszak die ik die ochtend had gevraagd en gekregen wordt die dag goed gebruikt: aan het eind van de trainingsdag is het veld nog steeds schoon. En de volgende morgen staat er alweer een prullenbak voor ons klaar.

Safety first!

Veiligheid boven alles. Dus geen gevaarlijke obstakels in het veld. Maar tijdens een toernooitje flag rugby lopen mannen van de Swiss Sport Club af en aan met zware parasols – dwars door ons veld! Niemand die er gek van op kijkt. Later kwam gelukkig ook het bewustzijn op het gebied van veiligheid. Hussein leidde een basketbaloefening en zag tijdens het spelen ineens in dat het voetbaldoel wel erg in de weg stond. En dat heeft hij snel even weggehaald!

Gender awareness door sporthandbal

Sport wordt bij sports for development vaak ingezet als middel. Maar ook het sporten zelf bewees zijn kracht: Gedurende de week zag ik meiden die nog nooit hadden gesport minder giechelen, sneller begrijpen wat er ging gebeuren en steeds fanatieker worden en genieten van de beweging en het spel. Sommigen kwamen steeds sportiever gekleed: in legging, een lang T-shirt en met sportschoenen aan. Amaal kwam altijd op haar mooist, maar ook zij schopte midden in de wedstrijd haar hakken uit om beter te kunnen voetballen. Zonder dat we er veel woorden aan vuil hebben gemaakt mixten jongens en meiden zich steeds makkelijker op het sportveld. Tijdens de reflectie van die dag vertelde Mohamed dat hij nog nooit eerder vrouwen had zien voetballen. En Rasha zei: “Ik heb geleerd dat ik niet van tevoren moet denken dat ik iets niet kan, maar dat ik het gewoon kan proberen.” Ik geloof dat dit de waarde is van sport: dat je dit kan bereiken door ‘alleen maar’ te doen.

Sport als middel

Daarnaast zetten we sport in als middel voor gender awareness, ofwel bewustwording van ongelijkheid tussen vrouwen en mannen. Met een simpel spel werd het verschil tussen sekse en gender duidelijk. De Power Walk hielp te voelen en te begrijpen hoe machtsrelaties werken (niet alleen tussen seksen, maar ook bijvoorbeeld op het gebied van leeftijd en status). Maar niet zonder uitleg dat je ook krachtig kan zijn als groep (een mooi voorbeeld is samenwerken in teamsport) of van binnenuit. En omdat de jongens nu eenmaal beter voetbalden dan de meid
en, verzonnen de deelnemers zelf een manier om een voetbalwedstrijd gelijkwaardiger te maken met soccer only girls can score.

Met de Rots & Water methode hebben we geoefend in heel dominant zijn, heel meegaand of iets er tussenin. We hebben geoefend overtuigend ‘nee’ te zeggen en gezien hoe anderen daarop reageren. Heba leerde: “Vrouwen zijn vaker Water dan Rots, maar soms is Water krachtiger.” En dat is meer dan theoretische kennis. Je kon voelen dat het waar was: in een aantal spellen kan je als Water daadwerkelijk winnen van Rots. Bassem vatte het samen met: “We hebben eerder een theoretische training gehad over gender, maar dit is veel beter. Ik begrijp het nu beter”.

 

Links

Leave A Comment